Verdas teitaste jente

Noko av det beste med å bli vaksen, er at ein kjenner seg litt mindre teit. For omgjevnadene er eg kanskje teit i same grad som før, men det begynner å bli færre og færre situasjonar der eg sjølv gidd å vere teit. På same måte som at eg ikkje lenger er så opptatt av kven som liker meg, kven som misliker meg, kva folk tenkjer om meg når dei ser meg, hører meg og snakkar med meg - eller kva dei seier om meg etter at eg har snudd ryggen til. Kanskje har eg blitt litt klokare. Eller litt dummare. Så dum at eg ikkje gidd å bry meg.

Derfor kjenner meg ikkje lenger teit når eg hoppar opp og ned på eit treningssenter; eg kjenner meg sprek og smart. Når eg snakkar med søte og kjekke gutar/menn kjenner eg meg ikkje teit, men morosam. Og viss eg ikkje kjenner meg morosam, er det fordi dei er så teite at dei ikkje skjønnar at eg er det. Eg kjenner meg ikkje lenger teit når eg trynar på bussen, når eg snakkar høgast i lokalet når det er pause i musikken, når eg bommar på munnen når eg skal drikke (ja, det skjer ganske ofte. Ein kan ikkje alltid huske å putte glaset eller koppen inn til munnen før ein heller) eller når eg kjem med ein knakande dårleg idè på jobb.

Men det er ein ting som får meg til å kjenne meg teit, som fyller meg av teitheit og gjer at heile meg framstår som, ja, teit. Bil.

Eg har ein blå bil. Han har fire hjul og brukar blyfri bensin. Og det er igrunnen alt eg treng å vite. Eg er ikkje interessert i alt det andre. Derfor må eg ringje far min når noko i bilen begynner å ule og blinke, eg ringjer ein kompis når eg ikkje greier å jekke ned jekken når eg har prøvd å skifte dekk sjølv, eg ringjer ein annan kompis når eg ikkje får opp panseret og ein tredje når far min har forklart meg at grunnen til at det ular og blinkar er at eg må peile olje. Og eg kjenner meg jævlig teit kvar gong. Og skrur heller opp vifta og andakta på P1 når eg kjører til jobb, for å unngå å høre den merkelege duren i bilen.

Men i går fekk eg beskjed om å dra på Biltema for å kjøpe eit oljefilter. Eg hadde funne nokon som kunne skifte det, men eg måtte kjøpe det sjølv. Det begynte bra. Eg kjørte i retning Biltema. Så begynte eg å kjøre rundt og rundt. Og til slutt måtte eg ringje ein kompis.

- Hei, kor er Biltema?

Det viste seg at eg var like ved. Så gjekk eg inn i butikken. Eg kika på noko stæsj ved inngangen, mest for ikkje å virke teit. Så surra eg rundt og rundt, fordi eg ikkje anar korleis eit oljefilter ser ut. Til slutt spurte eg ei jente om kor eg kunne finne oljefilter. Ho viste meg ein fyr som visstnok var rå på oljefilter.

- Hei, eg skal ha eit oljefilter.
- Kva slags bil har du?
- Ein Golf. Førebels full kontroll.
- Kva slags årsmodell?
- 94
- Kva slags motor?
- ...ehh... Eg anar ikkje.

Oljefilterfyren såg på ein annan mann som stod der. Dei smilte til kvarandre. Eg kjente at eg raudna. Eg syntest dei veksla blikk på ein rar måte. Plutseleg mista eg all sjølvironi, sjølvtillit og dumskap/klokskap. Eg begynte å vingle med blikket, fomle med bilnøklane og mobiltelefonen - og kjente meg som ein svømmeudyktig 10-åring i palmebadedrakt igjen.

Butikkfyren spurte om eg kunne gå ut og hente vognkortet. Eg nikka og gjekk ut. Og eg vurderte seriøst å stikke av. Å kaste meg i bilen, kjøre heim, drite i heile oljefilteret, glømme oljefiltermannen og få tilbake verdigheita. Tenk, der stod eg, 27 år, på utsida av ein Biltemabutikk, ved sida av bilen eg eig, og kjente meg så teit at eg ville stikke av frå butikken.

Men eg heva hovudet, gjekk inn att, viste fram vognkortet, fekk oljefilteret, betalte og gjekk ut. Eg trur alle Biltema-mennene flirte og kviskra og såg på meg då eg gjekk ut.

På oljefilterjenta. Verdas teitaste jente. Meg.

Lyden av nasjonaldag

04.00 - ÅÅÅÅÅÅ VI ÆLSKA BODØ/GLIMT!! Lyd frå eit uidentifisert objekt på ukjent stad. Eg trur lyden kjem frå parken utafor og dreg opp rullegardina.

04.04 - ÅÅÅ FAEN!! Lyden av mi eiga trøytte stemme når eg oppdagar at parken er kvit. Med sny. Frå himmelen. Og det snyr fortsatt.

04.15 - HEIA TIL! HEIA TIL! DET E TIL SOM E BEST UTEN TVIL!! Lyd frå uidentifisert objekt, heretter identifisert som eit uidentifisert objekt i fleirtal, frå eit nachspiel i leiligheita under, som syng sangar med ope vindauge.

04.18 Lyden av hjartebank. I ein kokforbanna kropp. Min eigen.

04.30 Lyden av ringjeklokka mi.

04.31 Lyden av enno sterkare hjartebank, frå ein enno meir kokforbanna kropp. Fortsatt min eigen.

05.00 - DET VAR ØØØØØØL, BERUSENDE OOOOORD, DET VAR SOMMER, DET VAR SOOOOOOOOL!!!! Lyden av eit nachspiel i etasjen under som er i ferd med å ta av.

05.30-07.00 Sirener og myndige menneske. Lyden av sinte politimenn som kuppar eit nachspiel i etasjen under. Dessverre berre ein drøm i mitt eige hovud. Men ein fin drøm.

07.30 Norge i rødt, hvitt og blått. Lyden av hornmusikken.

07.31 - DREKKA MEIR, DREKKA MEIR, DREKKA MEEEEEEEIIIIR! Lyden av eit nachspiel i etasjen under.

07.55 - Kjære far i høye himmel, hør mitt hjertes stille bønn. Lyden av speidarbønna frå monumentet i parken.

07.56 - HEILÅLELÅLELÅ, HEILÅLELÅLELÅ, Æ SÆ HEI, DET VA HO I FRA VAAAADSØØØØØ!!!! Lyden av eit nachspiel i etasjen under som utvider repertoaret.

08.10 - DET VAR ØØØØØØL, BERUSENDE OOOOORD, DET VAR SOMMER, DET VAR SOOOOOOOOL!!!! Lyden av eit nachspiel i etasjen under. På repeat.

08.20 Høg tramping på bare føtter. Lyden av mine eigen føtter som forsøker å forstyrre eit nachspiel i etasjen under.

08.30 - HEILÅLELÅLELÅLELÅLÅLELÅÅÅÅLE! Lyden av eit nachspiel i etasjen under som når nye høgder.

08.40 Herskapeleg tv-kjendis mimrar om si russetid. Lyden av eit fjernsynsapparat i leiligheita til nokon som er desperat prøver å høre noko anna enn lyden av eit nachspiel i etasjen under.

08.42 - WOOOUUUUOOOOOUUUUUUUUUUWOWOWOWOWOWOWO!!!! Lyden av nokon som berre vil lage lyd på eit nachspiel i etasjen under.

08.44 HERSKAPELEG TV-KJENDIS BRØLAR OM SI RUSSETID!!!!! LYDEN AV EIT FJERNSYNSAPPARAT I LEILIGHEITA TIL NOKON SOM NEKTAR Å HØRE MEIR LYD FRÅ NACHSPIELET I ETASJEN UNDER.

puh..

Ferdaminne frå sommaren eg fylte 16

Søskenbarnet mitt hadde gifta seg og vi skulle reise frå Sørlandet. Eg hadde fått kompliment for bunaden min, vart bydd vin til maten og kunne fortelje alle at eg skulle begynne på vidaregåande til hausten. Eg vinka mor mi og far min og bror min god ferie til Legoland. Sjølv skulle eg heim for å passe katta og sommarjobben. Eg var høg på meg sjølv som verdsvant kvinne, løyste billett til Trondheim, sette meg godt bakover i setet, bretta opp avisa og tenkte på kor vaksen eg såg ut. Og var.

Framme på Fornebu spurte eg etter neste avgang til Trondheim. Eg hadde sjansebillett til 400 kroner og ville komme meg fortast muleg heim. Eg fekk nummeret til ei gate, småsprang bort, leverte bagen og billetten, tok ei ny avis - og sette meg på flyet. Same stilling, same haldning. Men om muleg litt meir verdsvant.

Oppe i lufta, djupt oppslukt i utanriksstoffet i avisa, iallfall tilsynelatande, kunne eg såvidt høre kapteinen opplyse om at det var 22 grader i Kristiansand. - Som om eg bryr meg, tenkte eg, - eg har jo nettopp vore der. Etterkvart fekk vi beskjed om å feste setebelta. Så landa vi.
- Velkommen til Kristiansand lufthamn Kjevik!

Eg prøvde å tenkje at det berre var ei mellomlanding. - Kva er vel meir naturleg enn at flyet frå Oslo til Trondheim mellomlandar i Kristiansand, tenkte eg optimistisk for meg sjølv. Men
hjartet slo ganske heftig under den rosa linskjorta i vaksent snitt. Eg kjenner trass alt Norgeskartet.

Alle dei andre passasjerane hadde gått ut og eg var siste kvinne att, då eg spurte flyvertinna:
- Stoppar dette flyet her?
Ho såg ut som ho hadde lyst til å drepe meg.
- Ja. Hvor skulle du?

Plutseleg var eg degradert til eit lite barn. Eit ikkje flygedyktig barn. Eg satt i flyet mens flyvertinnene rydda. Dei spurte om eg var tørst. Aller helst ville dei nok gje meg Løvemat og eit Jeg reiser alene-skilt. Eg fekk ein boks jus og vart plassert framme med flygarane. Dei kalla opp flyselskapet for å varsle om at eg eksisterte, i eit luftrom der eg helst ikkje skulle vore. - Det vet vi. Det har gått ut en fax om henne til hele flyselskapet, var svaret.

Eg landa på Fornebu igjen, for andre gong på ein time. Eg var klar for å komme meg heim. Det var flyselskapet klar for også. Då eg kom ned flytrappa stod det ein mann i flyplassuniform og venta på meg. Han følgde meg inn til bagasjebandet, gav meg ein billett til neste fly til Trondheim og sørga for at eg kom til riktig gate. Eg takka for meg og såg på billetten. Der var det festa ein gul lapp med ein ordre.

"SØRG FOR AT DENNE JENTA KOMMER SEG TIL TRONDHEIM!"

Eg kom meg til Trondheim. Og eg vart verande nede på jorda. Lengje.

Regelrytteri

Det finnast reglar for alt. For betaling av skatt, for bilkjøring og for sosialt samkvem mellom menneske. Vel, bortsett frå Dei ti bud er mange av dei reglane som inngår under siste sjanger uskrivne. Men i enkelte situasjonar står dei sterkare enn bibelorda. Vi snakkar om reglar for kven som skal ringje først, kven som bør seie kva, korleis svaret og spørsmålet skal vere og kor lang tid det skal ta før nokon seier noko som helst.

Eg hatar desse reglane. Eg synst dei er menneskefiendtlege og bryt med alle tankar om det sjølvstendige mennesket. Men det er i fredstid. Då er du sterk og klar og ikkje infiltrert av noko som minner om interesse for eit anna menneske. Det er annleis når du står det i stormen. Då poppar djevelen fram frå skuldra, den djevelen som innehar jentegenet, skyv all fornuft til sides og gjer deg til regelryttar.

I dag diskuterte eg eit Facebook-dilemma med ein del tilfeldig utvalde menneske. Fenomenet er høveleg nytt og reglane litt uklare. Skal eg leggje han til som ven på Facebook, eller skal eg vente til han gjer det? Han er ein fyr eg ikkje kjenner så godt, men eg synst han er interessant. Ein såkalt søt fyr.

Meiningane var delte. Ei venninne synst at eg skulle vente til han la meg til som ven, ei anna meinte eg berre burde peise på og oppta kontakten fortast muleg. Ein kompis hadde diskutert dette med sine single kompisar og dei hadde konkludert med at det var best å leggje til det andre mennesket som ven først, for då måtte dei foreta neste handling, nemleg å oppretthalde den oppretta kontakten.

Ytterst i ringen satt, noko ufrivillig, ein mann frå pre Facebook-generasjonen. Kva meinte han var det riktige å gjere?

- Då vi var unge låg vi med kvarandre, sa han tørt.

Uvissa

Av og til når eg møter nye folk latar eg som om eg veit mindre om dei enn det eg gjer. Eg gjer det fordi eg forsøker å vere høflig (viss nokon seier at dei skal gifte seg til sommaren, så seier eg ikkje ja, det veit heile byen, men oi, så koseleg), eg vil framstå som ei som har litt sosial intelligens (nokon fortel kva dei heiter og kva dei jobbar med. Eg avslører ikkje at eg visste det frå før etter å ha googla dei) og eg vil beskytte kjeldene mine (ikkje: - ja, vår felles venninne fortalde meg dei oppsiktsvekkande og nokså personlege opplysningane du no kjem med).

To av mine vennar drog dette ut til det ekstreme då dei treftes for første gong. Ho hadde hørt alt om han. Det omhandla heile spennvidda frå hjarteglede til hjartesorg. Han hadde vore heime hos ho då eg lånte leiligheita hennes, sett bilete av ho, hørt historia hennes, sove i senga hennes og ete maten hennes.

Dei helsa.

Ho: - ja, korleis kjenner de kvarandre?
Han: - vi jobbar saman. Korleis kjenner de kvarandre?
Ho: - vi kjem frå same plass.

Eg drakk nervøst av øla mi.

Han: - Bur du her i byen?
Ho: - ja, eg bur rett her oppe.
Han: - har du hybel då eller?
Ho: - nei, eg har ei eiga leiligheit.

Så snakka vi litt laust og fast og drakk opp den første øla. Ho gjekk på do. Så kom ho tilbake. Ho vendte seg mot han.

- Du, kva var det du heitte igjen?

Dilemmaet

Ein kompis av meg diskuterte med ein kollega, og kollegaen hans endte opp med å seie:

- Slutt å ver så besserweiser!

Då har du to val. Anten å påpeike at - du, det heiter ikkje besserweiser, men besserwisser.
Eller å halde kjeft - og såleis seie deg einig.

Du ender opp med å bli betrevitar uansett.

Drømmemannen

I to netter på rad har eg drømt om ein høg, mørk mann med tredagersskjegg, eit intenst blått blikk og eit ekstremt sjarmerande smil. Han heiter Arne - og han er svært forelska i meg. Eg liker han òg, men eg er litt avventande. Eg trur mest det handlar om ikkje å virke for ivrig. Far min liker han òg. Sikkert fordi han kjem frå gard. Han har ikkje odel. Like greitt, sia garden ligg usentralt til i ei lita bygd.

Eg anar ikkje kven han er og korleis han har dukka opp i hovudet mitt mens eg søv. Men eg vil gjerne seie ein ting til han:

Arne! Materialiser deg!

Lost in translation

Den opphaveleg tyske mannen ved bordet vårt tok på seg jakka for å gå.

- Tar du kvelden? spurte venninna mi.
- Hæ?
- Tar du kvelden? Ho sa det litt tydelegare denne gongen
- Hæ!!?
- Eg spurte om du tar kvelden.
- Kva betyr å ta kvelden?

Etter nokre minuttar med forklaring på kva å ta kvelden betyr, gjekk han, og han konkluderte med at han tok kvelden.

Litt seinare på kvelden stod eg i baren med ein mann som opphaveleg kjem frå Island.

- Du slår ut håret i kveld, ser eg. Eg lo litt. Mannen har jo kjempekort hår.
- Kva sa du?
- Eg ser at du slår ut håret.

Han såg skeptisk på meg. Eg måtte begynne å forklare.

Og eg kjente at når tomt snakk må fyllast med meining er det faktisk betre å halde kjeft.